Bazı virüsler bazı insanları kokutarak sivrisinekler için nasıl ekstra lezzetli yapar?

Enfekte bir kemirgenin koku molekülü üretimini artıran Zika veya dang virüsleri ile enfekte olmuş fareler, Aedes aegypti sivrisinekleri için lezsetli hedeflerdir.

Tropikal hastalıklara neden olan iki virüs (Zika ve Dengue), konakçılarını daha fazla sivrisinek çeken molekül yaymaları için manipüle eder.

Tropikal hastalıklara neden olan Zika ve Dang (Dengue) hummasına neden olan virüsler, konakçılarının vücut kokusunu kendi avantajlarına kullanırlar. Her iki virüs de farelerin kokularını değiştirerek hayvanları aç sivrisinekler için daha iştah açıcı hedefler hale getirir.

Araştırmacılar, bazı hastalıkların konakçılarının kokusunu değiştirebileceğini onlarca yıldır biliyorlardı.

Bazı virüsler ve mikroorganizmalar bunu kendi avantajlarına kullanmak için evrimleşmiştir. Örneğin, “salatalık mozaik virüsü” ile enfekte olan bitkiler, virüsün yeni bitkileri enfekte etmek için vektör olarak kullandığı yaprak bitlerini çeken bir molekül salgılar. Bilim insanları ayrıca, sıtmaya neden olan parazitlerin, vücut kokusundaki değişiklikler yoluyla konakçıyı sivrisineklere tanıttığını da keşfetmişlerdir.

Dang veya Zika virüsü ile enfekte farelerin, “asetofenon” adı verilen uçucu bir molekül dahil olmak üzere kokulu bileşikler salgıladığı görülmüştür. Araştırmacılar, Zika veya Dang humması ile enfekte olmuş farelerin, sağlıklı farelere göre on kat daha fazla asetofenon ürettiğini buldular. Sağlıklı farelere ve birkaç gönüllü insana asetofenon sürmek, sivrisineklerin kokuyu yayan hedefe doğru geldiklerini göstermiştir.

Dang humması hastaları Hindistan’da bir hastanede tedavi görüyor

Asetofenon üreten bakteriler ciltte (deri) doğal olarak büyür, ancak sayıları genellikle cilt hücreleri tarafından salgılanan bir antimikrobiyal protein tarafından kontrol altında tutulur. Farelerde Dang humması veya Zika enfeksiyonu olduğunda bu proteini yapmaktan sorumlu genin daha az aktif olduğu ortaya kondu.

Sonuç olarak, enfekte olmuş farelerin derisi, asetofenon üreten bakterilerle kaplandı ve bu daha iyi kokan fareleri aç sivrisineklerin hedefi haline getridi. Dang humması olan insanlardan alınan koltuk altı sürüntüleri, kontrollere göre daha fazla asetofenon ürettiği bulundu. Hatta, dang humması olan insanlardan alınan ter, enfekte olmayan insanlara sürüldüğünde bunların da sivrisineklern dan daha cazip hedefleri haline geldikleri görüldü.

Bu bulgular, Dang ve Zika virüslerinin, yayılmak için asetofenonu silah haline getirdiğini gösteriyor. İlginç bir bulgu ise, cilt hastalıklarını tedavi etmek için yaygın olarak kullanılan A vitamini enfekte farelere verildiğinde, hayvanların salgıladığı asetofenon miktarını düştüğünü ve bunun potansiyel olarak her iki hastalığın yayılmasını kontrol etmek için yeni bir yol sağlama olasılığı.

Kaynak:

Cell-jacking proteins could be the key to cracking Zika and dengue

How some viruses make people smell extra-tasty to mosquitoes

Manipulation of Aphid Behavior by a Persistent Plant Virus

Plasmodium-associated changes in human odor attract mosquitoes


Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s